بەنداوى دوکان کارەبای بووە بە سفر و دەربەندیخان 9 مەتر دابەزیوە

964+

وریا فەتاح

بەپێی نوێترین ئامارەکانی بەنداوەکانى هەرێم بۆ رۆژی 8.12.2025، دۆخی ئاوی بەنداوە سەرەکییەکانی هەرێم بەراورد بە ساڵی رابردوو 2024، لە پاشەکشەیەکی گەورەدایە، ئامارەکان دەریدەخەن کاریگەریی وشکەساڵی و بەکارهێنانی ئاو لە وەرزی هاویندا هێشتا بە روونی دیارە، بەتایبەت لە بەنداوی دوکان کە دۆخەکەی بە “مەترسیدار” وەسف دەکرێت.

وردەکاریی و بەراوردکاریی دۆخی هەر سێ بەنداوی (دوکان، دەربەندیخان، دهۆک)، بە ژمارە.

یەکەم: بەنداوی دوکان (مەترسیی کەمبوونەوە و وەستانی کارەبا)

گەورەترین بەنداوی هەرێمی کوردستان کە 7 ملیار مەتر سێجا ئاو دەگرێت، لە خراپترین دۆخی خۆیدایە بەراورد بە ساڵی پار، داتاکان دەریدەخەن کە بەنداوەکە 14 مەتر لە ئاستی خۆی دابەزیوە و خەزنەکەی بۆ خوار یەک ملیار مەتر سێجا کەمبووەتەوە، ئەمەش وایکردووە بەرهەمهێنانی کارەبا بەتەواوی تێیدا بوەستێت.

بەراوردکاریی داتاکان لە بەنداوى دوکان لە نێوان رۆژى 8.12.2024 و 8.12.2025 بەم شێوەیەیە:

ئاستی ئاو (Water Level):
ساڵی پار: 491.51 مەتر.
ئەمساڵ: 477.51 مەتر.
جیاوازی: 14 مەتر دابەزیوە.
کۆگاکردنی ئاو (Storage):
ساڵی پار: 2.44 ملیار مەتر سێجا.
ئەمساڵ: 0.9653 ملیار مەتر سێجا.
جیاوازی: 1.47 ملیار مەتر سێجا ئاو کەمی کردووە (واتە نزیکەی 60%ی ئاوەکەی لەدەستداوە).
بەرهەمهێنانی کارەبا:
ساڵی پار: 87 مێگاوات.
ئەمساڵ: 0 مێگاوات (بە تەواوی وەستاوە).
جیاوازی: 87 مێگاوات کەمیی کردووە.
داهاتی ئاو (Inflow):
ساڵی پار: 39 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
ئەمساڵ: 19 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
جیاوازی: 20 مەتر سێجا لە هەر چرکەیەکدا کەمتر دەڕژێتە ناو بەنداوەکە.
بەردانەوەی ئاو (Outflow):
ساڵی پار: 141 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
ئەمساڵ: 35 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
جیاوازی: 106 مەتر سێجا کەمکراوەتەوە (بۆ پاراستنی ئاوی خواردنەوە).
دووەم: بەنداوی دەربەندیخان

بەنداوی دەربەندیخان جگە لە کەمبوونەوەى کارەبا، ئاوێکى زۆرى لەدەستداوە، بەشێوەیەک ئاستی ئاوەکە نزیکەی 9 مەتر دابەزیوە.

   بەراوردکاریی داتاکان لە بەنداوى دەربەندیخان لە نێوان رۆژى 8.12.2024 و 8.12.2025 بەم شێوەیەیە:

ئاستی ئاو (Water Level):
ساڵی پار: 474.33 مەتر.
ئەمساڵ: 465.57 مەتر.
جیاوازی: 8.76 مەتر دابەزیوە (نزیکەی 9 مەتر).
کۆگاکردنی ئاو (Storage):
ساڵی پار: 1.6111 ملیار مەتر سێجا.
ئەمساڵ: 1.1592 ملیار مەتر سێجا.
جیاوازی: 0.4519 ملیار مەتر سێجا ئاو کەمی کردووە.
بەرهەمهێنانی کارەبا:
ساڵی پار: 58 مێگاوات.
ئەمساڵ: 9 مێگاوات.
جیاوازی: 49 مێگاوات بەرهەمهێنان کەمی کردووە.
هاتنی ئاو (Inflow):
ساڵی پار: 42 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
ئەمساڵ: 17 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
جیاوازی: 25 مەتر سێجا لە هەر چرکەیەکدا داهات کەمی کردووە.
دەرچوونی ئاو (Outflow):
ساڵی پار: 70 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
ئەمساڵ: 12 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
جیاوازی: 58 مەتر سێجا بەردانەوە کەمکراوەتەوە.
سێیەم: بەنداوی دهۆک

بەراوردکاریی داتاکان لە بەنداوى دهۆک لە نێوان رۆژى 8.12.2024 و 8.12.2025 بەم شێوەیەیە:

ئاستی ئاو (Water Level):
ساڵی پار: 610.56 مەتر.
ئەمساڵ: 604.98 مەتر.
جیاوازی: 5.58 مەتر دابەزیوە.
کۆگاکردنی ئاو (Storage):
ساڵی پار: 0.0399 ملیار مەتر سێجا.
ئەمساڵ: 0.0284 ملیار مەتر سێجا.
جیاوازی: 0.0115 ملیار مەتر سێجا ئاو کەمی کردووە.
هاتنی ئاو (Inflow):
ساڵی پار: 0.0699 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
ئەمساڵ: 0.5741 مەتر سێجا لە چرکەیەکدا.
جیاوازی: داهاتی ئاو بە بڕی 0.5042 مەتر سێجا زیادی کردووە.

دەرەنجامی گشتی

کۆی گشتیی ئامارەکان دەریدەخەن کە هەرێمی کوردستان لەڕووی ئاوی هەڵگیراوەوە لە دۆخێکی “کورتهێنان”دایە.

1.  کارەبا: هەردوو بەنداوی دوکان و دەربەندیخان پێکەوە ساڵی پار 145 مێگاوات کارەبایان بەرهەم دەهێنا، بەڵام ئەمڕۆ پێکەوە تەنها 9 مێگاوات بەرهەم دەهێنن.

2.  خەزن: هەر سێ بەنداوەکە ئاستی ئاویان دابەزیوە، بەجۆرێک دوکان 14 مەتر، دەربەندیخان 9 مەتر و دهۆک 5.5 مەتر لەژێر ئاستی ساڵی پارەوەن.

3.  داهات: جگە لە دهۆک، داهاتی ئاو بۆ دوکان و دەربەندیخان کەمترە لە ساڵی پار، ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەوەی زەوی هێشتا تینووە و پێویستی بە بارانی بەردەوام هەیە تاوەکو سیولە و داهاتی ئاو زیاد بکات.